# Açık erişim

Sözlük terimi
Kaynak sayfa: https://docentlikrehberi.com/sozluk/acik-erisim

**Tanım:** Açık erişim, dijital içeriğin çevrim içi olarak ücretsiz okunabildiği ve kullanım hakları ile telif koşullarının açıkça tanımlandığı yayın modelidir.

Açık erişim, bir yayını okumak için abonelik ya da okuma ücreti istenmemesi demektir. DOAJ'a göre bunun yanında kullanıcıların içeriği nasıl kullanabileceği ve telif koşulları da açıkça yazılmalıdır; yalnızca ücretsiz erişim bu tanımın tamamını karşılamaz.

**Doçentlikte neden önemli.** Tablo 10 M1 puanını derginin erişim modeline göre değil, indeksine ve Q dilimine göre verir. Erişim modeli asıl olarak yağmacı dergi ölçütünde (S.S.S. 19) ve yazar ücreti sorusunda devreye girer.

**Kurgusal örnek:** Bir dergi makalelerini ücretsiz yayımlıyor ancak yeniden kullanım koşullarını hiçbir yerde belirtmiyorsa DOAJ bunu Libre açık erişim saymaz.

**Karıştırılan terim.** Açık erişim ile [APC](/sozluk/apc) aynı şey değildir; APC yazardan alınan ücrettir, açık erişim ise okuyucunun erişimiyle ilgilidir.

**Devamı.** [Açık erişim ve yayın ücretleri](/yayin/acik-erisim-ve-yayin-ucretleri-apc); [Yağmacı dergi](/sozluk/yagmaci-dergi)

Terimin kısa tanımı için sözlükteki [DOAJ](/sozluk/doaj) maddesine bakın.

## Kaynaklar

- [DOAJ — What does DOAJ define as Open Access?](https://blog.doaj.org/2020/11/17/what-does-doaj-define-as-open-access/) — Açık erişim tanımı ve Libre formu
- [ÜAK — Tablo 10 Sağlık Bilimleri Temel Alanı (2026 Ekim Dönemi)](https://www.uak.gov.tr/documents/documents/6acce41f4f9a0.pdf) — 1. madde: puanın indeks ve Q dilimine göre verilmesi
- [ÜAK — 2026 Ekim Dönemi Sıkça Sorulan Sorular ve Cevapları](https://www.uak.gov.tr/documents/documents/6ad9fbc8a51f7.pdf) — Soru 19
